MİLLİ BİRLİK HAREKETİ

Korku ve baskıyla gündem saptırılarak ülkemizin gerçek sorunlarının gözardı edilmesine gözyummadan milli birlik ve beraberlik içinde vatanına, milletine, dini ve milli değerlerine, cumhuriyetine korkmadan sahip çıkmak isteyen onurlu TÜRK insanının sesidir
 
AnasayfaKapıTakvimSSSAramaÜye ListesiKullanıcı GruplarıKayıt OlGiriş yap

Paylaş | 
 

 TÜRKİYE TARIM ÜRÜNLERİ RAPORU-TOHUMCULUK

Önceki başlık Sonraki başlık Aşağa gitmek 
YazarMesaj
serdar33
forum assubayı
forum assubayı


Mesaj Sayısı : 199
Kayıt tarihi : 13/02/09

MesajKonu: TÜRKİYE TARIM ÜRÜNLERİ RAPORU-TOHUMCULUK   C.tesi Şub. 14, 2009 12:35 am

1. GİRİŞ

Bitkisel üretimde verim ve kaliteyi doğrudan etkileyen faktörlerden bir tanesi tohumluktur. Diğer bitki yetiştirme tekniklerindeki değişmelere fazla bağımlı olmayan ve karmaşık bir nitelik göstermeyen tohum teknolojisi, üretim üzerine olan etkisini oldukça açık, net ve doğrudan göstermektedir.
Dünyada ve ülkemizde ekim alanları giderek daralmaktadır. Ekim alanlarını artırarak üretimi çoğaltmak mümkün gözükmemektedir. Bunun sonucunda üretimi artırmanın tek yolu, gelişmiş ülkelerde olduğu gibi tüm girdilerin en iyi şekilde kombine edilerek çiftçiye sunulmasıdır. Şüphesiz bu kombinasyondaki en önemli unsur, kaliteli tohumluk kullanımıdır. Bilindiği gibi, tohumluğun verim ve üretim artışındaki payı ortalama % 25 civarında olup, bu oranı bazı durumlarda % 40’lara çıkarmak mümkün olabilmektedir. Yabancı döllenen mısır ve ayçiçeği gibi bazı bitkilerde ise hibrid tohumluk kullanımı ile verim artışı 3-4 kat olabilmektedir. Bir çeşitten beklenen verimin sürekli olarak alınabilmesi için tohumluğunun belli aralıklarla yenilenmesi gerekmektedir (örneğin, buğday-arpa tohumluklarının 3 yılda bir, patates tohumluklarının 2 yılda bir, hibrid tohumlukların ise her yıl yenilenmesi).

2.DÜNYA DA TOHUMLUK ÜRETİMİ

Uluslararası Tohumluk Ticaretinin oluşturulması, yeni bitki çeşitlerinin korunması, sertifikasyon sistemi gibi konularda faaliyet gösteren, FIS, ISTA, UPOV ve OECD gibi kuruluşlar bulunmaktadır. Bunların görevleri kısaca şu şekildedir (1) ;
FIS (International Du Commerce Des Semences) : Uluslarası Tohumluk Ticareti Birliği 1924 yılında kurulmuştur. Bu kuruluşun görevleri arasında; hükümetler arası ve hükümet dışı organizasyonlar arasındaki ilişkileri düzenlemek, Uluslararası tohumluk ticareti ve tohumluk satışlarının kolaylıkla yapılmasına yardımcı olmak, üye ülkelerde tavsiyelerde bulunmak ve rehberlik yapmak yer almaktadır.
ISTA (International Seed Testing Assosiation) : Uluslararası Tohumluk Kontrol Birliği 1924 yılında tohum analizi ve çeşit safiyeti ve değerlendirme konularında üniformite ve metot birliği sağlamak için kurulmuştur. ISTA Uluslararası tohumluk ticaretinde, tohum hareketlerinde üretim, paketleme, dağıtım ve kullanım faaliyetlerinde de etkilidir.
UPOV (International Union For The Protection Of New Varieties Of Plants): Uluslar arası Yeni Bitki Çeşitlerinin Korunması Birliği, 1961 yılında kurulmuştur. OPOV üye ülkeler arasında çeşit deneme ve tescili ile ilgili uluslararası ilişkiler için bir örnek mutabakat anlaşması ortaya koymuştur. Çeşit Koruma ve bununla ilgili yöntemler geliştirmiştir. UPOV’un önemli iki görevlerinden birisi; tarla bitkileri, sebze ve orman ağaçları konusunda yapılan bitki ıslahı ve çeşit geliştirme çalışmalarını desteklemek, diğeri ise üye ülkelerde yeni bitki çeşitlerinin korunması konusunda prensipleri tanımlamaktır.



OECD (OECD SCHEMES FOR CERTIFICATION) : Ekonomik İşbirliği ve
Kalkınma Örgütü, sertifikasyon için kendi programını ortaya koymuştur. Bu amaçla 1958’de Çayır Mer’a ve Yem Bitkileri Sertifikasyon sistemi, daha sonraki yıllarda çeltik dahil olmak üzere hububat, mısır, yağlı tohumlar, şeker pancarı, sebze tohumları ve orman ağaçlarının soy çoğaltımında kullanılan materyallerini sertifikasyon sistemine dahil etmiştir. Dünya tohumculuğunda üretim ve miktar olarak en önemli yeri UPOV, OECD ve ISTA’ya üye olan ülkeler almaktadır. Ankara Tohumluk Tescil ve Sertifikasyon Merkez Enstitüsü Müdürlüğü’nün laboratuarı Uluslararası Tohumluk Kontrol Birliği (ISTA) ve OECD sertifikası düzenleme hususunda yetkilidir. Ülkemiz aynı zamanda ISTA, OECD, Uluslararası Tohumluk Ticareti Birliği (FIS) gibi tohumculukla ilgili kuruluşlara üyedir (2).
Tablo 1.Tohumluk İç Pazar Değerleri
Ülke İç Pazar Değeri
(Milyon Dolar) Ülke İç Pazar Değeri
(Milyon Dolar)
ABD 4.500 İtalya 700
Rusya 3.000 İngiltere 570
Japonya 2.500 İspanya 550
Çin 2.000 Arjantin 400
Fransa 1.800 Polonya 400
Almanya 1.500 Ukrayna 400
Brezilya 1.200 Macaristan 400
Hindistan 800 Hollanda 300
Türkiye 250 TOPLAM 21.270
Kaynak Tarım ve Köyişleri Bakanlığı

Avrupa ülkeleri, ABD, Kanada gibi bazı ülkelerde genetik mühendisliğinin ve yüksek teknolojilerin çeşit geliştirmede kullanımıyla birlikte bugün daha mükemmel çeşitlerin geliştirilmesi, üstün genotiplerin ortaya çıkarılması, üretime arz edilmesi mümkün olmaktadır. Çeşit ıslahı, çeşitlerin kalite kontrolünün yapılması, tohumluk üretimleri ve çiftçiye dağıtımları dünyanın gelişmiş ve geri kalmış ülkelerinde farklılıklar göstermektedir. Dünya tarımında önemli yere sahip Almanya, Fransa, Kanada ve İspanya’da ekili alanların tamamında ıslah edilmiş çeşitler kullanılmaktadır (1).

3.DÜNYA DA VE TÜRKİYE DE TRANSGENİK TOHUM ÇALIŞMALARI

Modern biyoteknoloji uygulamalarının hukuki çerçevesinin de küresel nitelik taşıması, bu konuya ilişkin uluslararası hukuk normları belirlenmesi gerekliliği ile ilgili çerçeveyi belirlemek amacı ile Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), Birleşmiş Milletler Çevre Programı (UNEP), Birleşmiş Milletler Endüstriyel Kalkınma Organizasyonu (UNIDO), Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) ve Avrupa Birliği çalışmaktadır.
Bu uluslar arası örgütler; (3)
-Modern biyoteknolojinin hammaddesi doğal genetik kaynaklara erişim ve bu kaynakların kullanımından sağlanan faydanın uluslararası bölüşümü,
-Modern biyoteknolojinin ürünleri, genetik olarak değiştirilmiş organizmaların yarattığı risklere karşı çevre ve insan sağlığının korunması olmak üzere iki önemli sorun üzerinde durmaktadırlar.
Transgenik organizmaların ortaya çıkardığı risklere karşı çevrenin ve biyoçeşitliliğin korunmasını sağlamak üzere, ilk uluslararası belge olan “Biyogüvenlik Protokolü” de ülkemizde yürürlüğe girmiştir. Protokol yürürlüğe girdikten sonra ise belgeleme ve etiketleme standartları, protokole uygunluk şartları, sorumluluk ve telafi mekanizması protokol tarafından belirlenecektir. Ülkemizde de Biyogüvenlik Yasa Tasarısı üzerinde ki çalışmalar devam etmektedir.
Başta ABD olmak üzere gelişmiş bazı ülkelerde yeni teknolojilerin kullanılmasıyla biyoteknoloji yoluyla elde edilen Transgenik bitkilerin üretimi gittikçe yayılmaktadır. Transgenik bitkilerle ilgili, ülkemizde sadece alan denemelerine ilişkin Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Tarımsal Araştırmalar Enstitülerinde “Transgenik Kültür Bitkileri Alan Denemeleri Hakkında Talimat”a göre pamuk, mısır ve patates alan denemeleri yürütülmektedir.
Transgenik çeşitlerin kullanımı, geleneksel çiftçilikte ve yerel türlerin kullanımında olumsuz etkilere neden olacağı gibi, her yıl yenilenmesi gerektiği içinde tarımda dışa bağımlılığın ortaya çıkmasına neden olacaktır. Transgenik ürünlerin tohumları, transgenik olmayanlara göre daha pahalı olacağından, tohumluk alımını uzun süre devam ettiremeyecek olan küçük çiftçiler bu durumdan zarar göreceklerdir. (4) Bu nedenle transgenik ürünlerin yetiştirilmesi ile ilgili kararların verilebilmesi için; öncelikle ülkemizde insan ve çevre güvenliğini sağlayabilecek ve bunları kontrol edebilecek teknik bilgi ve donanımı ile çevre riski değerlendirmesini yapabilecek kuruluşların alt yapısının hazırlanması gerekmektedir.

4.TÜRKİYE DE TOHUMLUK ÜRETİM VE DAĞITIMI

Ülkemizde tohumlukların kontrolü, sertifikasyonu ve çeşit safiyetinin devamını sağlayacak uygun kural ve tohumluk standartları 1963 yılında yürürlüğe giren 308 Sayılı “Tohumlukların Tescil, Kontrol ve Sertifikasyon Hakkında Kanun” ile birlikte uygulamaya konmuş ve bugüne kadar geliştirilerek devam etmiştir. Bugün ülkemizin içinde bulunduğu Avrupa Birliği’ne uyum süreci çerçevesinde, halen uygulanmakta olan tohumluk standartları, bilimsel ve teknolojik gelişmeler takip edilerek, OECD ve Avrupa Birliği standartları düzeyine çıkarılmıştır (5).

4.1. Tohumluk Üretimi

Türkiye’de en fazla ticareti yapılan tohumlar, buğday, arpa, şeker pancarı, patates, pamuk, hibrit ayçiçeği, hibrit mısır, soya ve hibrit sebzelerdir. Bu ürünler ihracat, ithalat ve iç pazarda potansiyel bir yere sahiptirler. Ancak hibrit domates, hıyar, biber, karpuz ve kavun olmak üzere hibrit sebzeler ile patates ve yem bitkilerinin sertifikalı tohumluklarının yurt içi üretimleri yetersizdir. Buğday, arpa gibi kendine döllenen bitkilerin üretimleri yüksek olmasına rağmen, sertifikalı tohumluklara olan talep düşüktür.
Ülkemizdeki buğday, arpa, pamuk gibi kendine döllenen bitkilerin tohumluğu hariç olmak üzere diğer tohumluklarda özel sektör kuruluşları ülkemizde tohumluk üretim, işleme, depolama, ilaçlama, paketleme gibi alt yapı tesisleri ile Avrupa ülkelerindeki standartlara uygun tohumluk tesislerini kurarak, faaliyetlerini sürdürmektedir.
1995-2002 yılı tohumluk üretimini inceleyecek olursak; 1995 yılında 111.710 ton olan buğday tohumluğu üretimi 2001 yılında 43915 ton, 2002 yılında 80107 ton, 2003 yılında 99495 ton, arpa tohumluğu 1995 yılında 15290 ton iken 2001 yılında 6818 ton 2002 yılında 4376 ton, 2003 yılında 11210 ton olarak gerçekleşmiştir. Çeltik tohumluğunda 1995 yılında üretim 101 ton, 2001 yılında 1995 ton, 2002 yılında 1293 ton, 2003 yılında 1298 ton, hibrit mısırda 3062 ton olan 1995 yılı üretimi, 2001 yılında 2338 ton, 2002 yılında ise 4491 ton, 2003 yılında ise 5030 ton olarak gerçekleşmiştir. 1995 yılında 1376 ton olan soya üretimi 2001 yılında 1214 tona, 2002 yılında da 595 tona, 2003 yılında ise 373 tona düşmüştür. Yine; 1995 yılında 26809 ton olan Pamuk (Delinte) tohumluğu üretimi 2001 yılında 16496 tona
Sayfa başına dön Aşağa gitmek
Kullanıcı profilini gör
serdar33
forum assubayı
forum assubayı


Mesaj Sayısı : 199
Kayıt tarihi : 13/02/09

MesajKonu: Geri: TÜRKİYE TARIM ÜRÜNLERİ RAPORU-TOHUMCULUK   C.tesi Şub. 14, 2009 12:36 am

düşerken, 2002 yılında da 10108 ton, 2003 yılında ise 17181 ton olmuştur. 1995 yılında 15312 ton olan patates tohumluğu üretimi, 2000 yılında 23275 ton, 2001 yılında 17669 ton, 2002 yılında 21375 ton, 2003 yılında ise 30041 ton olmuştur.

Tablo 2. 1995-2003 Dönemindeki Bazı Türlerin Tohumluklarının Üretim Miktarları (Ton)
Türler 1995 2000 2001 2002 2003 (*)
Buğday 111.710 116.083 43.915 80.107 99.495
Arpa 15.290 19.203 6.818 4.376 11.210
Hibrit Mısır 5.373 11.987 13.632 15.359 21.388
Çeltik 101 1.021 1.995 1.293 1.298
Hibrit Ayçiçeği 3.062 2.600 2.338 4.491 5.030
Vin. Ayçiçeği 197 37 30 13 45
Soya 1.376 981 1.214 595 373
Yerfıstığı 0,8 0,19 1 28
Şekerpancarı 3.438 3.570 1.421 1.241
Patates 15.312 23.275 17.669 21.375 30.041
Pamuk Delinte 26.809 9.165 16.496 10.108 17.181
Pamuk Havlı 2.358 2.434 1.477 858
Nohut 518 699 165 198 180
Kuru fasulye 32 45 42 29 8
Mercimek 173 0 1
Kanola 5 20 20
Sebze 1.252 855 1.048 1.249 992
Susam 8.3 1,2 1 3 2
Yonca 371 381 450 269 273
Korunga 559 621 647 411 883
Macar Fiği 442 461 393 946 1.114
Adi Fiğ 1.425 542 300 401
Sorgum 1
Sudanotu 51 10 5 6 6
Sorgum x S.otu 1 1 165 117 130
Yemlik Pancar 36 0 41 22 38
Çim ve Çayırotu 303 274 406 394
Toplam 182.674 194.950 113.889 144.593 192.630
Kaynak: Tarım ve Köyişleri Bakanlığı
(*): 15.12.2003 tarihi itibariyle kuruluşlardan gelen bilgilere göre düzenlenmiştir.

Nohut, kuru fasulye ve mercimek tohumluk üretimimiz ise 1995 ile 2003 yılları arasında hızla düşmeye başlamış, nohutta 1995 yılında 518 tondan 180 tona, kuru fasulye 32 tondan 8 tona, mercimek üretimi ise 1995 yılında 173 tondan 2002 yılında 1 tona düşmüştür. Hibrit ayçiçeği üretimi 1995 yılında 3062 ton iken, 2002 yılında 4491 ton, 2003 yılında ise 5030 ton olmuştur. Şekerpancarı üretimi ise 2000 yılında 3438 tondan 2003 yılında 1241 tona düşmüştür. 1995-2003 yılında yonca üretimi azalırken, korunga ile macar fiği tohumluklarının üretimi artmıştır.

4.2. Tohumluk Dağıtımı

Ülkemizde tohumlukta karşılaşılan sorunların başında bu tohumlukların temininde ve dağıtımındaki aksaklıklar gelmektedir. Tohumluk üretim ve dağıtım sistemi belirli esaslara bağlanmıştır. 308 Sayılı Kanun çerçevesinde üretilen veya tedarik edilen tohumluklar Bakanlık Tarımsal Üretim ve Geliştirme Genel Müdürlüğü koordinatörlüğünde kamu ve özel sektör aracılığı ile çiftçilere dağıtılmaktadır. Özel sektör dağıtım hizmetlerini bayilik sistemleri içerisinde gerçekleştirirken, kamu sektörü ise bu hizmeti Bakanlıkça görevlendirilen dağıtıcı kuruluşlar aracılığıyla yürütmektedir.

Tablo 3. 1995-2003 Dönemindeki Bazı Tohumlukların Dağıtım Miktarları (Ton)
Türler 1995 2000 2001 2002 2003(*)
Buğday 91.630 101.833 58.956 80.089 97.495
Arpa 13.176 19.666 6.062 4.127 11.105
Mısır 2.921 9.464 7.611 14.547 10.177
Çeltik 349 618 1.087 897 1.359
Ayçiçeği Hib. 1.720 2.008 1.487 3065 1.892
Ayçiçeği Vin. 370 78 45 7 12
Soya 1.146 313 497 796 489
Yerfıstığı 56 51,3 1 1
Şekerpancarı 3.177 1.398
Patates 14.696 40.149 25.941 26.000 28.945
Pamuk Delinte 28.975 8.859 10.179 9.620 8.038
Pamuk Havlı 4.912 2.287 1.156 684
Nohut 74 270 656 166 119
Kurufasulye 18 42 28 24 22
Mercimek 0 0 0 1
Sebze (**) 1.500 1.744 1.679 2.137 1.945
Susam 2,6 1,3 0 2,8 1
Kanola 23 30 30
Yonca 313 556 390 416 370
Korunga 90 759 843 885 478
Macar Fiği 485 620 580 397 901
Adi Fiğ 1.020 1.407 406 197
Sorghum 32
Sudanotu 87 22 37 47 7
Sorgum x Sud.otu 1 166 192 100 132
Yem Şalgamı 2
Yemlik Pancar 66 37 20 44 26
Çim ve Çayır otu 2.107 1.770 2.236 2.485
Toplam 157.675,6 195.295,6 121.777 150.373,8 168.342
Kaynak: Tarım ve Köyişleri Bakanlığı
(*):15.12.2003 tarihi itibariyle kuruluşlardan gelen bilgilere göre düzenlenmiş olup, dağıtımlar devam etmektedir.
(**): Sebzede ihraç miktarı dağıtım rakamlarının içine dahil edilmiştir.
Buğday ve arpa tohumluğu dağıtımı ise daha kapsamlı bir şekilde ele alınmaktadır. Bakanlık İl Müdürlükleri, ilçeler bazında olmak üzere, İl’in toplam peşin tohumluk ihtiyacını belirleyerek, bu miktarı en yakın Tarım İşletmesi Müdürlüğüne ya da tohumluk üretici diğer kuruluşlara bildirmektedir. Tarım Kredi Kooperatifleri Merkez Birliği Genel Müdürlüğü , Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğünden temin ettiği tohumlukları bir program dahilinde üyesi olan çiftçilere dağıtmaktadır. Tohumlukların dağıtımı için gerekli bütün tedbirlerin alınmasından Bakanlık İl Müdürlükleri sorumlu tutulmaktadır. İl Müdürlükleri, kendi sorumlulukları ve koordinatörlükleri çerçevesinde olmak üzere; Toprak Mahsulleri Ofisi, Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü, Pankobirlik, İl Müdürlüğü Döner Sermaye İşletmeleri, Ziraat Odaları veya ilgili diğer kuruluşlara da dağıtım görevi verilebilmektedir (6).
5. TÜRKİYE DE TOHUMLUK İHRACATI VE İTHALATI
5.1. Tohumluk İhracatı
1995-2003 yılı tohumluk ihracatında; 1995 yılında 5296 ton buğday ihraç edilirken, 2001 yılında 679 ton, 2002 yılında 20 ton, 2003 yılında 300 ton, hibrit mısırda 1995 yılında 3038 ton tohumluk ihraç edilirken 2001 yılında 3368 tona, 2002 yılında 4694 tona, 2003 yılında ise 12555 tona çıkmıştır. Hibrit ayçiçeği ihracatı 1995 yılında 1865 ton, 2001 yılında 1487 ton, 2002 yılında ise 1416 ton, 2003 yılında ise 1844 ton olarak gerçekleşmiştir. 2002 yılında 1854 ton olan pamuk tohumluğu ihracatımız, 2003 yılında 1542 tona düşmüştür. Toplam tohumluk ihracat rakamımız 2001 yılında 6727 ton iken, 2002 yılında 8112, 2003 yılında ise 16369 ton olmuştur.

Tablo 4. 1995-2003 Dönemindeki Bazı Tohumlukların İhracat Miktarları (Ton)
Türler 1995 2000 2001 2002 2003 (*)
Buğday 5.296 3.715 679 20 300
Arpa 0 0 794
H.Mısır 3.038 2.418 3.368 4.694 12.555
H.Ayçiçeği 1.865 2.128 1.487 1.416 1.844
Soya 0 0
Pamuk (Delinte) 0 455 267 1.854 1.542
Nohut 0 20 0
Sebze 170 35 44 100 98
Yonca 2 21 2 1
Fiğ 49
Sorgum 0 0 0
Sudanotu 1 1 0
Çim-Çayırotu 0 31 37 27 30
Toplam 10.372 8.824 6.727 8.112 16.369
Kaynak: Tarım ve Köyişleri Bakanlığı
(*): 15.12.2003 tarihi itibariyle kuruluşlardan gelen bilgilere göre düzenlenmiştir.


5.2. Tohumluk İthalatı
1995 yılında buğday ithalatı 2585 ton, 2001 yılında 21 ton, 2002 yılında 129 ton, 2003 yılında ise 1452 ton olmuştur. En fazla ithalat patates tohumluğunda yapılmıştır. 1995 yılında 5646 ton patates ithal edilirken, 2000 yılında 15524 ton, 2001 yılında 3126 ton, 2002 yılında 14147 ton, 2003 yılında 7570 ton patates ithal edilmiştir. Hibrit mısır ithalatı ise 1995 yılında 200 ton, 2001 yılında 3937 ton, 2002 yılında 784 ton, 2003 yılında ise 853 ton olarak gerçekleşmiştir. Toplam tohumluk ithalatı ise 2001 yılında 10400 ton iken, 2002 yılında 19227 ton, 2003 yılında da 13133 ton olmuştur.
Tablo 5. 1995-2003 Dönemindeki Bazı Tohumlukların İthalat Miktarları (Ton)
Türler 1995 2000 2001 2002 2003 (*)
Buğday 2.585 892 21 129 1.452
Arpa -
H.Mısır 200 2.694 3.937 784 835
Çeltik - 45 30
H.Ayçiçeği - 49 17 177 85
Soya 150 6
Yerfıstığı - 100
Ş.Pancarı - 29 71 86 130
Patates 5.646 15.524 3.126 14.147 7.570
Pamuk(Delinte) - 436 177 166 13
Sebze 316 1.140 883 1.148 696
Kanola (Kolza) 5 50 15
Yonca - 82 39 70 99
Fiğ(Macar) - 52 95 50
Korunga - 60 140 260 120
Sorghum 38
Sorgum-Sudan otu 115 58 58 20 32
Yem Şalgamı 2
Yemlik Pancar - 2 20 3 4
Çim/Çayırotu - 1.963 1.811 2.131 2.012
Toplam 9.012 23.126 10.400 19.227 13.133
Kaynak: Tarım ve Köyişleri Bakanlığı
(*):15.12.2000 tarihi itibariyle kuruluşlardan gelen bilgilere göre düzenlenmiştir.

6. PAZARLAMA
6.1. Tohum Üretim ve Pazarlamasında Kuruluşların Yeri
Tohumluğun kalite kontrolü üzerinde ilk bilimsel çalışmalar 1869 yılında Almanya’nın Tharand kasabasında kurulan laboratuarda Friedrick Nobbe tarafından başlatılmıştır. Ülkemizde ise, çeşit geliştirme ve tohumluk alanındaki ilk bilimsel çalışmalar 1925’lerden sonra Adapazarı, Adana, Eskişehir, Samsun Tohum Islah İstasyonlarının ve 1933’te Ankara Yüksek Ziraat Enstitüsü’nün kurulmasıyla başlatılmış ve Tarım ve Köyişleri Bakanlığı’nın da katkılarıyla giderek yaygınlaştırılmıştır.1.3.1950 tarih ve 5433 sayılı yasa ile Devlet Üretme Çiftlikleri Genel Müdürlüğü’nün kurulmasıyla; ülkemizde geliştirilen çeşitlerin tohumluklarının üretilmesi olanakları da genişlemiş, yurdun değişik bölgelerine dağılmış işletmeleriyle bu Genel Müdürlük giderek genişleyen boyutlardaki tohumluk üretim ve dağıtım programlarının asıl yükünü üstlenmiş, Türkiye’de tohumluk ve çeşit anlayışının yaygınlaştırılmasına büyük katkılarda bulunmuştur (7). Günümüzde ise tohumculukla ilgili birimler, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı’nın değişik Genel Müdürlükleri bünyesine dağıtılmıştır. Tarımsal Üretim ve Geliştirme Genel Müdürlüğü’nün (TÜGEM) görevleri arasında tohumculuk politikasının oluşturulması, ülkesel üretim, tedarik ve dağıtım programlarının yapılması bulunmaktadır. Tarımsal Araştırmalar Genel Müdürlüğü’nce
Sayfa başına dön Aşağa gitmek
Kullanıcı profilini gör
serdar33
forum assubayı
forum assubayı


Mesaj Sayısı : 199
Kayıt tarihi : 13/02/09

MesajKonu: Geri: TÜRKİYE TARIM ÜRÜNLERİ RAPORU-TOHUMCULUK   C.tesi Şub. 14, 2009 12:37 am

(TAGEM) çeşit geliştirme ve her türlü araştırma faaliyetleri , Koruma ve Kontrol Genel Müdürlüğü’nce (KORGEM) 6968 Sayılı Kanunda belirtilen zirai karantina uygulamaları ile tescil ve sertifikasyon işlemleri, Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğü’nce (TEDGEM) çeşit tanıtımı, deneme ve demonstrasyonlar, Tarımsal İşletmeler Genel Müdürlüğü’nce (TİGEM) tohumluk ve fidan üretimleri, haşhaş tohumluğu üretimi ve dağıtımı ise Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) sorumluluğu altında yapılmaktadır. TİGEM kendine döllenen bitkilerin tohumluk üretimlerinde büyük paya sahiptir (2).
1982 yılında tohum fiyatlarının serbest bırakılması, 1984 yılında “Tohumluk İthalatının Serbest Bırakılması” ve 1985 yılında çıkarılan “Tohumluk Teşvik Kararnamesi” ve bunları izleyen uygun politikaların yürürlüğe girmesiyle birlikte ülkemizde tohumculuk özel sektöre dayalı yeni bir yapılanma içine girmiştir. Uygulanan politikaların etkisiyle ülkemizde tohumculuk firmalarının kurulması ve gelişmesi hızlanmıştır.
Kamu kuruluşları, özel sektör için cazip olmayan, buğday, arpa, pamuk ve yem bitkileri gibi kendine döllenen bitkilerde tohum üretimine ağırlık verirken, özel sektör tohumculuk kuruluşları da mısır, ayçiçeği, patates ve sebzelerde hibrit tohum üretimine ağırlık vermektedir. Hibrit tohum geliştirme teknolojileri yönüyle daha çok dışa bağımlı bir yapı ile faaliyet gösteren özel tohumculuk kuruluşları üretim ve pazarlama programlarında, özellikle son yıllarda kendi geliştirdikleri çeşitlerin yanında, Araştırma Enstitülerince ıslah edilen hibrit ve standart çeşitlere de yer vermeye başlamışlardır. Bununla birlikte; Araştırma Enstitülerince geliştirilen çeşitlerin üretime daha hızlı girebilmesi ve etkin kullanımı için özel sektörün tanıtım ve pazarlamadaki üstünlüklerinin devreye sokularak, tohumculuk sektörümüzün teknolojik olarak dışa bağımlılığının azaltılması ve yerli teknoloji kullanımının yaygınlaştırılması Tarım ve Köyişleri Bakanlığı’nın önemli hedefleri arasında yer almaktadır (Cool. Yeni çıkarılan “Yeni Bitki Çeşitlerine Ait Islahcı Haklarının Korunmasına İlişkin Kanun” ile özel sektörün kendine döllenen bitkilerin tohumculuğuna da yönelmesi ve bu sahaya yatırım yapması mümkün görülmektedir.

6.2. Sertifikalı Tohumluk Fiyatları

Tarımsal üretimin artışı, ekonomik gelişmesini belli bir düzeye ulaştırmış olan ülkemizde, endüstri sektörüne destek olmak ve toplumun beslenme düzeyini yükseltebilmek için önemli olmaktadır.
Tarımda bitki gelişimi için gerekli koşullar optimum düzeyde olsa bile yeterli ürün elde etmek, kullanılan tohumluğun kalitesine bağlıdır. Kaliteli tohumluk kullanımı büyük ölçüde tohumluk fiyatlarına bağlı bulunmaktadır. 2001-2002 dönemi itibariyle 2.grup ekmeklik buğday tohumluk fiyatı % 49, makarnalık buğday tohumluk fiyatı % 39, arpa tohumluğu ile çavdar tohumluğu fiyatı % 28 oranında artış göstermiştir.

Tablo 6. 2000-2003 Yılı Sertifikalı (1-2) Tohumluk Fiyatları TL/KG (KDV Hariç)
TOHUMLUK FİYATLARI(TL/KG)
Aralık'00
Aralık'01 %Artış
Aralık'02 %Artış
Aralık'03 %Artış
Makarnalık (Anadolu)Buğday 201000 310000 54,2 430000 38,7 560000 30,2
1.Grup Ekmeklik Buğday 184000 285000 54,9 415000 45,6 550000 32,5
2.Grup Ekmeklik Buğday 181000 275000 51,9 410000 49,1 535000 30,5
3.Grup Ekmeklik Buğday 174000 270000 55,2 400000 48,1 500000 25,0
Arpa 144000 250000 73,6 320000 28,0 350000 9,4
Çavdar 144000 250000 73,6 320000 28,0 350000 9,4
Kaynak: Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü

2002 – 2003 dönemi itibariyle ise, en yüksek tohumluk fiyat artış oranı % 32,5 ile 1. grup ekmeklik buğdayda, % 30.5 ile de 2. grup ekmeklik buğdayda meydana gelmiştir. 3. grup ekmeklik buğdayda % 25, arpa ve çavdar da % 9,4 oranında artış olmuştur.

7. SONUÇ VE ÖNERİLER
Tohumculuk sektöründe ülkemizin büyük tarım potansiyeli, alternatif türler ve tohumculuk için uygun ekolojik şartlar ve bölgesel konumunun elverişliliği düşünüldüğünde yapılan çalışmalar sonucunda verimlilik artışı olması gerekirken, hedeflenen noktaya ulaşmak için alınan kararların uygulama aksaklıklarından kaynaklanan verimlilik azalışı olmaktadır.
-Ekim zamanı ve kullanılan yöntemlerin doğru seçilmemesi,
-Çeşit ve tohumluk seçimindeki hatalar,
-Yöresel yetiştirme tekniklerinin ortaya konulmaması tohumluktaki verimsizliğe yol açmaktadır.
Sertifikalı tohum fiyatlarının yüksekliği çiftçinin kaliteli üretim yapmasını engellemekte, çiftçilerimizin sertifikalı tohumluk kullanım oranlarının artırılmaması nedeniyle de, üretimden beklenen verim alınamamaktadır. Eğer;
- Yerli tohumculuk endüstrisi geliştirilebilir,
- Bu konuda dışa bağımlılık azaltılabilir,
- Yerli üretim teknolojisi ihtiyaca cevap verebilecek hale getirilebilirse, tohumculuk sektörü ile ilgili verimlilik de artacaktır.
Buğday tohumluğunda 626 bin ton sertifikalı tohum kullanılması gerekirken 80 bin ton, arpa tohumluğunda 242 bin ton sertifikalı tohum kullanımına ihtiyaç varken 4 bin ton tohumluk kullanılmaktadır. Dolayısıyla, buğday ve arpada yenilenmesi gerekli toplam 706 bin ton tohumluk ihtiyacı varken, son yıllarda değişim miktarı ihtiyacın sadece % 12’si olan 84 bin ton olarak kalmıştır.
Bu nedenle;
• Sertifikalı tohumluk kullanımının yaygınlaştırılması için prim ödemelerinde sertifikalı tohumluk kullananlara yapılan destek artırılarak devam etmelidir.
• Tohumculukta araştırma, üretim, dağıtım ve kredileme zinciri iyi ve sağlam kurulmalıdır.
• Baklagil tohumculuğunda çiftçinin pahalı tohumluk kullanmasının engellenebilmesi için, mekanizasyon kullanımının geliştirilmesi gerekmektedir.
• Güneydoğu Anadolu Bölgesinde nohutta antraknoz hastalığına dayanıklı ve iri taneli yeni çeşitlerin geliştirilmesi için çalışmalar yapılmalıdır.
• Orijinal, Anaç ve Sertifikalı kademelerde delinte pamuk tohumluğu kullanımı teşvik edilerek, bu tür tohumluğu kullanan üreticilere verilen prim artırılmalıdır.
• Çırçır sahiplerinin satın almış oldukları kütlü pamuğu işledikten sonra elde ettikleri yağlık vasıftaki pamuk çiğidinin tohumluk olarak kullanılmasının engellenmesi için çırçırların kontrollü çalışır hale getirilmesi gerekmektedir. Ayrıca sertifikasız kaçak tohumluk üretimi ve satışı daha sıkı denetlenmelidir.
• Ayçiçeği hibrit tohumluğu üretiminde kaliteye önem verilmelidir.
• Ülkemizde kamu – özel sektör işbirliği ile patateste temel tohumlukların üretimine başlanılmalı, tohumluk ve yemeklik üretim alanları birbirinden ayrılmalıdır.
• Ruhsatlı olmayan kişi ve kuruluşların tohumluk satmaları engellenmeli ve ruhsatlı olanlarda Tarım İl Müdürlükleri aracılığı ile denetlenmelidir.
• Açıkta ambalajlanmamış, hiçbir garantisi olmayan elenmemiş ve ilaçlanmamış belgesiz tohumlukların satışını engelleyici yasal tedbirler alınmalıdır.Tarım İl ve İlçe Müdürlükleri başta tohumluk denetimleri olmak üzere sorumluluk alanına giren konularda “denetim ağırlıklı bir yapıya” dönüştürülmeli ve böylece kanunların verdiği denetim yetkisi tam olarak kullanılmalıdır.
• Tohumluk ambalajları üzerinde üreticilerin anlayabileceği şekilde tohumla ilgili teknik bilgilere yer verilmelidir.İlgili kanun ve yönetmeliklerin gerektirdiği etiketleme yapılmalı ve bununla ilgili kontrollere önem verilmelidir.
• Tohumculuk sektörü, sürekli dışardan tohum ithal etmek yerine, yeni çeşit geliştirmek için araştırma ve geliştirmeye yönelik çalışmaları yapmak zorundadır. Bunun için başlangıçta Kamu Araştırma Kuruluşları, Üniversiteler ve Milli tohumculuk Kuruluşları arasında sıkı bir diyalog kurularak Kamunun Ar-Ge alt yapısından yararlanmalı ve bu yolla geliştirilen çeşitler süratle üretime intikal ettirilmelidir. Uzun vadede ise Milli Tohumculuk Sektörünün mutlaka Ar-Ge alt yapısını kurması özendirilmelidir.
• Çiftçilerimiz artık kaliteli üretim için ekolojik koşullara uygun tohum çeşitlerini istemekte, ancak, çiftçi yeni çeşitlere ulaşmakta zorlanmaktadır. Bu nedenle; kuruluşlar arasındaki koordinasyonun sağlanarak eğitim ve yayım hizmetlerinin daha verimli hale getirilmesi gerekmektedir. Sertifikalı tohumluk kullanımının verim ve kalite açısından getirileri ve sağladığı ekonomik avantajlar hazırlanacak broşürlerle üreticilere duyurulmalı, Ulusal ve Mahalli TV programları yapılmalı, periyodik eğitim seminerleri düzenlenmelidir.
• TİGEM’in Tohumluk satışları için İl ve İlçe merkezlerinde bayilik sistemi oluşturması, üreticilerin peşin olarak tohumluk alışlarında, tohumluklara ulaşmalarında büyük kolaylıklar sağlamıştır. Bu uygulamaya genişletilerek devam edilmeli, ancak yeni çeşitlerin tohumluklarından da numuneler bırakılıp, hazırlanan broşürlerle talep oluşturulmaya çalışılmalıdır.
• Son 2-3 yıldır, kışlık üretim diliminde “yazlık buğday çeşitlerinin” ekiminde bir artış gözlenmekte idi. Ticari amaç güden değişik kişi ve kuruluşlar tarafından yapılan bu faaliyetlerin olumsuz sonucu bu yıl üretim alanlarında görülmüştür. Başta Konya ve Karaman olmak üzere tüm Orta Anadolu İllerinde yüz binlerce dekar alana ekilen yazlık buğdaylar yaşanan ağır kış koşulları nedeniyle dondan tamamen ölmüş ve Üreticiler önemli zararlara uğramışlardır. Çeşitlerin kendi Üretim bölgeleri dışında üretimlerinin engellenmesi ve sebep olanlar hakkında gerekli işlemlerin yapılması,
• sonraki benzer olumsuzlukların yaşanmaması konusunda önem arz etmektedir. Üreticimizde çeşitlerin üretim alanları konusunda periyodik eğitimden geçirilmesi gerekmektedir.
• 3 Temmuz 2001 tarih ve 24451 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren, tabi afetlerden zarar gören çiftçilere yardım yapılmasına dair 5254 Sayılı Kanun uygulamadan kaldırılmıştır. Bu durum, kuraklıktan dolayı büyük zararı olan çiftçilerimizi zor durumda bırakmaktadır. Bu nedenle 5254 sayılı yasa kalktığına göre bu yasanın yerine Türkiye Ziraat Odaları Birliği’nin de görüşlerinin dikkate alınması suretiyle “tarım sigortası kanunu” bir an önce çıkarılmalıdır.
• Tohumluklarda KDV oranının düşürülmesi konusunda (bazı bitki türelerinde KDV oranları düşürülmekle birlikte örneğin yem bitkileri tohumluklarında düşürülmemiş olup, hala % 18 gibi yüksek oranını muhafaza etmektedir) yapılan çalışmaların en kısa sürede sonuçlandırılması gerekmektedir.
• Bazı Tarım Kredi Kooperatifleri ve Pancar Ekicileri Kooperatiflerinin “sözleşmeli tohumluk üretim” faaliyetleri takdirle karşılamaktadır. Konya Tarım Kredi Kooperatifleri Bölge Birliğinin 2003-2004 üretim yılında 25000 da alanda başta “Bezostaya-1” ve “Gerek-79” gibi yaygın buğday çeşitlerinin olmak üzere “Bayraktar”, “Altay” ve “Karahan-99” gibi yeni buğday çeşitlerinin de sözleşmeli tohumluk üretimine girmesi memnuniyet verici olup, bu faaliyetlerin Ülke sathındaki diğer Tarım Kredi Kooperatifleri ve Pancar Ekicileri Kooperatiflerince de benimsenip, uygulanması gereklidir. Ayrıca TKB’nin Tarım Kredi Kooperatifleriyle sözleşmeli tohumluk üretiminde girdi faizlerinde indirim uygulanması kararının kapsamına Pancar ekicileri kooperatifleri de dahil edilmelidir.


KAYNAKLAR
1) Türk Ziraat Yüksek Mühendisleri Birliği ve Vakfı, “Tohumculuk Komisyon Raporu”, Ankara,1997
2) Tarım Ve Köyişleri Bakanlığı Tarımsal Üretim ve Geliştirme Genel Müdürlüğü, “Tohumculuk Sektörü ve Geleceği”, Ankara, 2004
3 FORSMAN.,K., Z., Küreselleşme Sürecinde Biyoteknoloji ve Biyogüvenlik Sempozyum Bildirileri, “Modern Biyoteknoloji ve Uluslar arası Hukuk”, 23-24 Ekim 2000.
4) KEFİ.S., Küreselleşme Sürecinde Biyoteknoloji ve Biyogüvenlik Sempozyum Bildirileri, “Modern Biyoteknoloji ve Biyogüvenlik”, 23 -24 Ekim 2000.
5) Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Koruma ve Kontrol Genel Müdürlüğü, Tohumluk Tescil ve Sertifikasyon Merkezi Müdürlüğü, “Tohumluk Standartları Ve Uygulama Esasları”, Ankara-2004.
6) Tarım Ve Köyişleri Bakanlığı Tarımsal Üretim ve Geliştirme Genel Müdürlüğü, “Buğday ve Arpa Tohumluğu Dağıtım Sistemi”, Ankara, Nisan 2003.
7) Kün, E. ve ark., “Tohumluk Kullanımı ve Üretimi, Ziraat Mühendisleri Odası, IV. Teknik Kongresi, Ocak 1995.
Cool Tarım Ve Köyişleri Bakanlığı Tarımsal Araştırmalar Genel Müdürlüğü “Ülkesel Tohumculuk Planlama Toplantısı Raporu”, 29 Aralık 2003, Ankara.

TZO
Sayfa başına dön Aşağa gitmek
Kullanıcı profilini gör
Sponsored content




MesajKonu: Geri: TÜRKİYE TARIM ÜRÜNLERİ RAPORU-TOHUMCULUK   

Sayfa başına dön Aşağa gitmek
 
TÜRKİYE TARIM ÜRÜNLERİ RAPORU-TOHUMCULUK
Önceki başlık Sonraki başlık Sayfa başına dön 
1 sayfadaki 1 sayfası

Bu forumun müsaadesi var:Bu forumdaki mesajlara cevap veremezsiniz
MİLLİ BİRLİK HAREKETİ :: İlk kategoriniz :: TARIM-ÇİFTÇİ,ESNAF, SANAYİ-
Buraya geçin: